Ngày 19/2/1929, có 2 chuyến bay cùng xuất phát từ Pháp hướng tới Đông Dương, một của Paillard & Le Brix (xuất phát lúc 1h21 sáng từ Itres), một của Costes, Codos, Bellonte (xuất phát lúc 17h53 chiều tại Paris). Tuy đều không thành công nhưng Costes, Codos, Bellonte kém may mắn hơn khi động cơ bị dừng hoạt động sau vài phút cất cánh buộc họ hạ cánh khẩn cấp. Paillard & Le Brix bay được xa hơn nhưng cuối cùng cũng phải dừng chân tại Rangoon, Myanma.
Thông tin về chuyến bay
Máy bay đặt tên: Dragon d’Annam
Model: Bréguet 284 T mã đăng ký F-AIYB, động cơ Hispano-Suiza 550 mã lực
Phi hành đoàn: phi công chính Costes, phi công thứ hai Codos, thợ máy Bellonte
Khởi hành từ sân bay Le Bourget, Paris lúc 17h53 ngày 19/2/1929
CHUẨN BỊ
Chiếc máy bay được Costes, Codos và Bellonte sử dụng là loại 284 T Bréguet, trang bị động cơ Hispano-Suiza 550 mã lực. Với tổng trọng lượng 3.200 kg giúp việc cất cánh rất dễ dàng. Kế hoạch ban đầu dự kiến rời đi vào ngày 18/2, nhưng dự báo thời tiết không thuận lợi khiến Costes phải lùi sang ngày 19/2.
TRƯỚC LÚC CẤT CÁNH
Vào ngày 19 tháng 2, Costes đã thực hiện một chuyến bay lúc 10 giờ sáng tại Villacoublay, để thử máy trạm T.S.F. lần cuối và mang chiếc “Dragon d’Annam” đến Le Bourget, lúc 12 giờ 52 trưa. Tại đây, nó được đậu trong nhà chứa máy bay của Air-Union, 1.900 lít nhiên liệu được đổ trong bình chứa. Tới 5 giờ 45 chiều, động cơ khởi động và tới 17 giờ 53 thì máy bay bắt đầu cất cánh.
MÁY BAY GẶP TAI NẠN
Vài phút sau khi cất cánh, ở độ cao 400 mét, động cơ đột ngột ngừng chạy. Tình hình rất nghiêm trọng buộc phi công phụ Codos phải xả 1.200 lít nhiên liệu trong thùng chính cho máy bay hạ cánh cứng. Lúc đó vào buổi tối nên tầm nhìn rất hạn chế, tuy nhiên Costes không bị mất bình tĩnh, ông đã chọn một nơi hoang vắng, gần một tuyến đường sắt để đáp xuống khẩn cấp. Tiếp đất, chiếc máy bay rơi dọc theo dải phân cách của tuyến đường sắt Paris-Strasbourg, cách ga Bondy vài km, sau đó băng qua một bờ kè rồi đâm vào một cột điện báo lớn khiến cánh của nó bị gãy đôi. Chiếc máy bay bị hư hỏng nặng, rất may là không ai bị thiệt mạng, Codos bị bong gân chân phải. Tâm lý của cả 3 không hề chán nản vì vận rủi tạm thời và dự định sẽ tiếp tục bay tới Đông Dương một lần nữa. Sau này cả 3 đều có những chuyến bay thành công tới Đông Dương.
VẬN CHUYỂN THƯ
Có tổng cộng khoảng 10.000 bức thư được vận chuyển trên chuyến bay này, một con số rất lớn. Nếu nhân với mức cước tối thiểu 10fr50 mỗi thư, bưu điện thu về hơn 100.000 franc. Do là chuyến bay thử nghiệm đầu tiên tới Đông Dương nên thu hút được sự quan tâm đông đảo của công chúng ủng hộ kinh phí cho chuyến bay.
Quay lại Paris & thay đổi phương thức vận chuyển sang đường biển.
Các bức thư quay trở lại Paris vào ngày 28/2/1929 (theo dấu nhật ấn mặt sau), sau đó vận chuyển tới Đông Dương bằng đường biển.
Nhất ấn đặc biệt cho chuyến bay.
Bưu điện sản xuất riêng con dấu phục vụ cho chuyến bay, trên đó khắc dòng chữ: “POSTE ARIENNE FRANCE-INDOCHINE” 18h ngày 19/2/1929, đó là giờ bay chứ không phải là giờ nhận thư vì máy bay cất cánh lúc 17h53 cùng ngày.
Special cachet.
Sau khi quay lại Paris, tất cả các bì thư đều được đóng con dấu Retour với dòng chữ: “RAID INTERROMPU PAR ACCIDENT PAR ACCIENT Retour à l’envoyeur” màu tím. Dấu này không được đóng lúc máy bay xuất phát mà được làm sau khi xảy ra tai nạn để kỷ niệm sự kiện này.
Nhiều người chơi tem cho rằng đây là dấu của các dealers tem đóng lại sau này để bán nhưng suy luận này không hợp lý bởi tôi chưa thấy một bì thư nào trong số 10.000 thư mà không đóng con dấu này, chứng tỏ chúng phải cùng được đóng tại một thời điểm. Nếu là dealers họ chỉ có trong tay 1 số bì thư để đóng lên thôi chứ không thể tất cả.
Quan điểm cá nhân
Dấu philatelic.
Edouard CABARY là một công ty kinh doanh tem chơi và danh mục tem (stamp catalogue), họ làm riêng con dấu cho chuyến bay này, nó có màu xanh với dòng chữ: PAR AVION “DRAGON de l’ANNAM” Équipage COSTES 1re Laison Poste Aérienne FRANCE INDOCHINE. Đây là dấu tư nhân chứ không phải dấu bưu điện sản xuất.
Cước phí.
Cước thư áp dụng cho chuyến bay là 10fr50 (50c cước thư thường + 10fr phụ thu hàng không), phí bảo đảm cộng thêm 1fr.
Hủy bỏ “ANNULÉ”.
Không phải tất cả bưu cục đều nhận được thông báo chính xác về mức cước và họ đã dán thừa, những tem dán thừa sẽ được đóng dấu “ANNULÉ” đè lên, có nghĩa là “HỦY BỎ”. Có khoảng 542 bì thư đóng dấu “ANNULÉ”, trong đó 50 bì thư gửi bảo đảm. Giá trị các bì thư ANNULÉ vào khoảng 200-300€, bì thư bảo đảm đắt hơn.
